Lordʼs kriket maydoni tarixan erkaklar kriketining qalʼasi boʻlib kelgan. Hozir esa ayollar oʻrtasidagi sinov oʻyini (Test match) shu tarixiy maydonda boʻlib oʻtmoqda. Hindiston va Angliya terma jamoalari T20 Jahon chempionatidagi magʻlubiyatdan soʻng oʻzlarini qayta tiklashga urinmoqda.
Bir tomondan, bu oʻyin ayollar kriketi uchun yangi davrni boshlaydi. Lordʼs maydoni 1932 yildan beri ayollar oʻrtasidagi sinov oʻyiniga mezbonlik qilgani yoʻq. Bu 90 yildan ortiq vaqt. Ikkala jamoa sardorlari, Harmanpreet Kaur va Nat Sciver-Brunt, ayollar sinov oʻyinlari sonini koʻpaytirish kerakligini baland ovozda aytmoqda.
Boshqa tomondan, tikish nuqtai nazaridan bu oʻyin oʻziga xos qiyinchiliklarni keltirib chiqaradi. Ayollar oʻrtasidagi sinov oʻyinlari juda kam oʻtkaziladi. Statistik maʼlumotlar yetarli emas, jamoalar oʻyin shakli haqida aniq tasavvur yoʻq. Bu esa anʼanaviy tikish strategiyalarini qoʻllashni qiyinlashtiradi.
Sinov oʻyinlari T20 yoki ODI formatidan tubdan farq qiladi. Bu yerda 5 kun davom etadigan oʻyin boʻlib, har bir jamoa ikki marta toʻp suradi. Strategiyangizni qurishda quyidagi omillarni hisobga oling.
Birinchi navbatda, sinov oʻyinlarida birinchi kun natijasiga tikish eng ishonchli variantlardan biri. Statistikaga qarasak, ayollar oʻrtasidagi soʻnggi 12 ta sinov oʻyinining 8 tasida birinchi kun oxiriga kelib, maydonga tushgan jamoa 250 dan kam toʻp toʻplagan (run). Bu raqam erkaklar kriketidagi koʻrsatkichlardan sezilarli farq qiladi.
Ikkinchi omil: ob-havo sharoiti. Lordʼs maydoni, ayniqsa, sentyabr oyida, bulutli kunlarda toʻpni ikki tomonga harakatlantirish (swing) uchun qulay. Agar ob-havo bulutli boʻlsa, birinchi boʻlib toʻp surayotgan jamoa ustunlikka ega boʻladi. 5 ta sinov oʻyinidan 4 tasida bulutli kunda birinchi boʻlib toʻp surgan jamoa dastlabki 2 soatda 3 tadan ortiq darvoza (wicket) olgan.
Agar siz yangi boshlovchi boʻlsangiz, sinov oʻyiniga tikishda toʻgʻridan-toʻgʻri gʻolibga tikishdan boshlang. Durang natija ehtimoli yuqori, shuning uchun bukmekerlar gʻolibga yuqori koeffitsient beradi. Masalan, soʻnggi 3 yildagi ayollar sinov oʻyinlarida durang natija 40% ni tashkil etgan.
Endi asosiy savolga oʻtamiz: qanday strategiya tanlash kerak? Bu yerda ikki asosiy yoʻnalish mavjud.
Birinchi yondashuv: konservativ strategiya. Bu usulda siz oʻyin natijasiga emas, balki oraliq koʻrsatkichlarga tikasiz. Masalan, har bir jamoa birinchi inningda qancha toʻp toʻplaydi, yoki belgilangan bir soat ichida nechta darvoza tushadi. Bu tikish turlari oʻyin dinamikasiga qarab oʻzgarib turadi, shuning uchun jonli tikish (live betting) uchun qulay.
Konservativ strategiyaning afzalligi: aniq prognoz qilish osonroq. Masalan, agar Hindiston jamoasi 3-kuni 150 toʻpga 4 darvoza yoʻqotgan boʻlsa, ularning keyingi 50 toʻpda yana 2 ta darvoza yoʻqotish ehtimoli matematik jihatdan 35% ni tashkil qiladi. Bu raqamlar tarixiy maʼlumotlarga asoslangan.
Boshqa tomondan, bu strategiya katta daromad keltirmaydi. Koeffitsientlar past, 1.3 dan 1.7 gacha. Katta yutuqni xohlaydiganlar uchun bu yetarli emas.
Ikkinchi yondashuv: yuqori xavfli strategiya. Bu erda siz oʻyin gʻolibiga yoki durangga tikasiz. Koeffitsientlar 2.5 dan 5.0 gacha. Lekin xatarlar ham yuqori.
Shaxsiy kuzatishimni aytaman: men ayollar sinov oʻyinlarida durang natijaga tikishni koʻp marta koʻrganman. Lekin bu oʻyinlar orasida keskin farq bor. Hindiston va Angliya jamoalari hujumkor oʻyin uslubiga ega, ular tez toʻp toʻplashga intiladi. Bu durang ehtimolini kamaytiradi. Soʻnggi 4 ta oʻyinda 3 tasida aniq gʻolib aniqlangan.
Agar siz yuqori xavfli strategiyani tanlasangiz, oʻyin boshlanishidan oldin emas, balki 2-3-kuni tikish qiling. Bu vaqtga kelib maydon holati, jamoalarning oʻyin rejasi aniq boʻladi. 3-kuni Hindiston 200 toʻp toʻplagan boʻlsa va 2 darvoza yoʻqotgan boʻlsa, ularning gʻalaba qozonish ehtimoli sezilarli oshadi.
Endi amaliy maslahatlarga oʻtamiz. Bu oʻyinga tayyorgarlik koʻrishda quyidagi qadamlarni bajaring.
Birinchi qadam: ikki jamoaning soʻnggi sinov oʻyinlaridagi natijalarini tahlil qiling. Hindiston terma jamoasi soʻnggi 5 ta sinov oʻyinida oʻrtacha 320 toʻp toʻplagan. Angliya esa 295 toʻp. Bu farq sezilarli, chunki Hindistonning toʻp surish chizigʻi (batting lineup) chuqurroq. Ammo Angliyaning toʻp uloqtirish (bowling) tarkibi kuchliroq, ular 5 ta oʻyinda 68% hollarda raqibni 250 toʻpdan kam toʻplashga majbur qilgan.
Ikkinchi qadam: oʻyin boshlanishidan 24 soat oldin ob-havo maʼlumotini tekshiring. Lordʼs maydonida yomgʻir ehtimoli yuqori boʻlsa, oʻyin qisqarishi mumkin. Bu holda durang natija ehtimoli oshadi. 3 ta oʻyindan 2 tasida yomgʻir tufayli oʻyin qisqargan va natija durang bilan yakunlangan.
Uchinchi qadam